Glommish/Middle: Difference between revisions
m IlL moved page Thedish/Middle to Glommish/Middle without leaving a redirect |
|||
| (101 intermediate revisions by the same user not shown) | |||
| Line 1: | Line 1: | ||
==Phonology== | |||
===Consonants=== | |||
*p b f v | |||
*t d þ ð | |||
*č dž š | |||
*k g h | |||
*s z | |||
*m n l r j | |||
*ь | |||
===Vowels=== | |||
a ā e ē i ī o ō ö ȫ u ū ü ǖ ы io iu ə | |||
In unstressed syllables: a ə i vs ia iə i | |||
==Nouns== | ==Nouns== | ||
===Strong vocalic declensions=== | ===Strong vocalic declensions=== | ||
====The -a declension==== | ====The -a declension==== | ||
| Line 9: | Line 22: | ||
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
! rowspan="2" | | ! rowspan="2" | | ||
! colspan="4" | '''''dag; | ! colspan="4" | '''''dag; daga''<br> day m. | ||
! colspan="4" | ''''' | ! colspan="4" | '''''čind; činda''<br> child n. | ||
|- | |- | ||
! colspan="2" | '''Singular''' | ! colspan="2" | '''Singular''' | ||
| Line 18: | Line 31: | ||
|- | |- | ||
! '''Nominative''' | ! '''Nominative''' | ||
|| dag || '''–''' || dagar || '''–ar''' | || þer dag || '''–''' || þī daga || '''–a''' | ||
|| | || þet čind || '''–''' || þija činda || '''–a''' | ||
|- | |||
! '''Accusative''' | |||
|| þina dag || '''–''' || þīr dagar || '''–ar''' | |||
|| þet čind || '''–''' || þija činda || '''–a''' | |||
|- | |- | ||
! '''Genitive''' | ! '''Genitive''' | ||
|| | || þes dages || '''–es''' || þiera daga || '''–a''' | ||
|| | || þes čindes || '''–es''' || þiera činda || '''–a''' | ||
|- | |- | ||
! '''Dative''' | ! '''Dative''' | ||
|| dagy || '''–y''' || | || þimmy dagy || '''–y''' || þȳm dagym || '''–ym''' | ||
|| | || þimmy čindy || '''–y''' || þȳm čindym || '''–ym''' | ||
|- | |- | ||
! '''Instrumental''' | ! '''Instrumental''' | ||
|| daga || '''–a''' || --|| -- | || þina daga || '''–a''' || --|| -- | ||
|| | || þina činda || '''–a''' || -- || -- | ||
|} | |} | ||
Examples of masculine nouns declined like ''dag'' "day": '' | Examples of masculine nouns declined like ''dag'' "day": ''bierg'' "mountain", ''vieg'' "way", ''gȳst'' "spirit", ''kuning'' "king". | ||
<!-- | <!-- | ||
Notes: | Notes: | ||
| Line 51: | Line 68: | ||
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
! rowspan=" | ! rowspan="2" | | ||
! colspan=" | ! colspan="4" | '''''hirdь; hirdia ''<br> herdsman, shephard m. | ||
|- | |- | ||
! colspan=" | ! colspan="2" | '''Singular''' | ||
! colspan=" | ! colspan="2" | '''Plural''' | ||
|- | |- | ||
! '''Nominative''' | ! '''Nominative''' | ||
|| | || þer hirdь || '''–ь''' || þī hirdia || '''–ia''' | ||
|- | |- | ||
! '''Accusative''' | ! '''Accusative''' | ||
|| | || þina hirdь || '''–ь''' || þīr hirdiar || '''–iar''' | ||
|- | |- | ||
! '''Genitive''' | ! '''Genitive''' | ||
|| | || þes hirdis || '''–is''' || þiera hirdia || '''–ia''' | ||
|- | |- | ||
! '''Dative''' | ! '''Dative''' | ||
|| | || þimmy hirdi || '''–i''' || þȳm hirdim || '''–im''' | ||
|- | |- | ||
! '''Instrumental''' | ! '''Instrumental''' | ||
|| | || hirdia || '''–ia''' || --|| -- | ||
|} | |} | ||
Sample nouns like ''' | Sample nouns like '''hirdь''': agent nouns in '''-arь (-aria)''', e.g. '''vahtarь (-aria)''' "watchman", '''lyrarь''' "teacher", '''andь''' "end", '''rīč''' "kingdom", '''badь''' "bed", '''getunž''' "language", '''þiūstarnys''' "darkness", '''herь''' "army" (genitive singular '''heries''', dative singular '''heri'''). | ||
====The -wa declension==== | ====The -wa declension==== | ||
| Line 99: | Line 96: | ||
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
! rowspan="2" | | ! rowspan="2" | | ||
! colspan="4" | ''''' | ! colspan="4" | '''''snȳw, snȳ; snȳwa''<br> snow m. | ||
! colspan="4" | '''''kneo; kneo''<br> knee n. | ! colspan="4" | '''''kneo; kneo''<br> knee n. | ||
|- | |- | ||
| Line 108: | Line 105: | ||
|- | |- | ||
! '''Nominative''' | ! '''Nominative''' | ||
|| | || snȳw, snȳ || '''–''' || snȳwa || '''–wa''' | ||
|| kneo || '''–o, –''' || kneo || '''–o, –''' | || kneo || '''–o, –''' || kneo || '''–o, –''' | ||
|- | |- | ||
! '''Genitive''' | ! '''Genitive''' | ||
|| | || snȳwys || '''–wys''' || snȳwa || '''–wa''' | ||
|| | || knewys || '''–wys''' || knewa || '''–wa''' | ||
|- | |- | ||
! '''Dative''' | ! '''Dative''' | ||
|| | || snȳwy || '''–wy''' || snewym || '''–ym''' | ||
|| | || knewy || '''–wy''' || knewym || '''–ym''' | ||
|} | |} | ||
====The -ō declension==== | ====The -ō declension==== | ||
This declension counterparts the first declension (a) of Latin, and the alpha declension (a/as) of Greek. It contains feminine nouns | This declension counterparts the first declension (a) of Latin, and the alpha declension (a/as) of Greek. It contains feminine nouns. | ||
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
! rowspan="2" | | ! rowspan="2" | | ||
! colspan="4" | ''''' | ! colspan="4" | '''''džāva; džāvar''<br> gift f. | ||
|- | |- | ||
! colspan="2" | '''Singular''' | ! colspan="2" | '''Singular''' | ||
| Line 142: | Line 128: | ||
|- | |- | ||
! '''Nominative''' | ! '''Nominative''' | ||
|| | || þī džāva || '''–a''' || þijar džāvar || '''–ar''' | ||
|- | |- | ||
! '''Accusative''' | ! '''Accusative''' | ||
|| | || þija džāva || '''–a''' || þijar džāvar || '''–ar''' | ||
|- | |- | ||
! '''Genitive''' | ! '''Genitive''' | ||
|| | || þierar džāvar || '''–ar''' || þiera džāva || '''–a''' | ||
|- | |- | ||
! '''Dative''' | ! '''Dative''' | ||
|| | || þieraj džāvaj || '''–aj''' || þȳm džāvam || '''–am''' | ||
|} | |} | ||
Sample nouns of this declension: ''' | Sample nouns of this declension: '''džāva''' "gift", '''jerþa''' "earth", '''ȳra''' "honor", '''tala''' "number", '''triwa''' "fidelity", '''korunga''' "temptation", '''hardiþa''' "hardness", '''mildiþa''' "compassion", '''ganāþa''' "favor", '''losiunga''' "deliverance", '''stunda''' "time". | ||
<!-- | |||
====The -jō declension==== | ====The -jō declension==== | ||
{| class="wikitable" | {| class="wikitable" | ||
! rowspan="3" | | ! rowspan="3" | | ||
! colspan="12" | '''''sunta; sunte, -eā (-iā) / suntā''<br> sin f. | ! colspan="12" | '''''sunta; sunte, -eā (-iā) / suntā''<br> sin f. | ||
! colspan="4" | ''''' | ! colspan="4" | '''''kuningьnia; kuningьniar''<br> queen f. | ||
|- | |- | ||
! colspan="6" | '''Singular''' | ! colspan="6" | '''Singular''' | ||
| Line 191: | Line 177: | ||
|} | |} | ||
Sample nouns like ''' | Sample nouns like '''kuningьnia''': '''fursagьnia''' "prophetess", '''friondьnia''' "friend" | ||
====The -i declension==== | ====The -i declension==== | ||
| Line 304: | Line 288: | ||
|} | |} | ||
Examples of other members of this class: '''scōnī''' "beauty", '''suoẓẓī''' "sweetness", '''snëllī''' "quickness", '''tiufī''' "depth", '''menigī, managī''' "multitude", '''irstantanī''' "resurrection", '''toufī''' "a dipping", '''welī''' "choice", '''leitī''' "a leading", '''riudī''' "mange". | Examples of other members of this class: '''scōnī''' "beauty", '''suoẓẓī''' "sweetness", '''snëllī''' "quickness", '''tiufī''' "depth", '''menigī, managī''' "multitude", '''irstantanī''' "resurrection", '''toufī''' "a dipping", '''welī''' "choice", '''leitī''' "a leading", '''riudī''' "mange". | ||
--> | |||
==Adjectives== | |||
{| class="bluetable lightbluebg" style="text-align:center;" | |||
|+ '''Declension of attributive adjectives''' | |||
! case || singular || plural | |||
|- | |||
! nom. | |||
| ''þar mōr'''a''' bierg''<br/>''þī mōr'''a''' džāva'' || ''þī mōr'''an''' bierga'' <br/>''þijar mōr'''an''' džāvar'' | |||
|- | |||
! acc. | |||
| ''þana mōr'''an''' bierg''<br/>''þija mōr'''an''' džāva'' || ''þīr mōr'''an''' biergar'' <br/>''þijar mōr'''an''' džāvar'' | |||
|- | |||
! dat. | |||
| ''þammy mōr'''inь''' biergy''<br/>''þieraj mōr'''anь''' džāvaj'' || ''þym mōr'''am''' biergym'' <br/>''þȳm mōr'''am''' džāvam'' | |||
|- | |||
! gen. | |||
| ''þas mōr'''inь''' bierges''<br/>''þierar mōr'''anь''' džāvar'' || ''þiera mōr'''an''' bierga'' <br/>''þiera mōr'''an''' džāva'' | |||
|- | |||
|} | |||
==Verbs== | |||
===Class 1 weak verbs=== | |||
{| class="bluetable lightbluebg" style="text-align:center;" width=500px | |||
|+ '''''hȳlian'' 'to heal'''' | |||
! tense || ''ik'' || ''þū'' || ''er/sī/et'' || ''wīr'' || ''jūr'' || ''sia'' | |||
|- | |||
! present indicative | |||
| ''hȳlia'' || ''hȳlir'' || ''hȳliþь'' || ''hȳlim'' || ''hȳliþ'' || ''hȳlindь'' | |||
|- | |||
! present subjunctive | |||
| ''hȳlia'' || ''hȳlis'' || ''hȳli'' || ''hȳlim'' || ''hȳliþ'' || ''hȳlin'' | |||
|- | |||
! past indicative | |||
| ''hȳlida'' || ''hȳlider'' || ''hȳlide'' || ''hȳlidem'' || ''hȳlided'' || ''hȳliden'' | |||
|- | |||
! past subjunctive | |||
| ''hȳlidi'' || ''hȳlidir'' || ''hȳlidi'' || ''hȳlidim'' || ''hȳlidid'' || ''hȳlidin'' | |||
|- | |||
! imperative | |||
| ''-'' || ''hȳli!'' || ''-'' || ''-'' || ''hȳliþ!'' || ''-'' | |||
|- | |||
!colspan="7"| | |||
|- | |||
! present participle | |||
|colspan="6"| ''hȳlind'' | |||
|- | |||
! past participle | |||
|colspan="6"| ''hȳlid'' | |||
|} | |||
===Class 2 weak verbs=== | |||
{| class="bluetable lightbluebg" style="text-align:center;" width=500px | |||
|+ '''''liovan'' 'to love'''' | |||
! tense || ''ik'' || ''þū'' || ''er/sī/et'' || ''wīr'' || ''jūr'' || ''sia'' | |||
|- | |||
! present indicative | |||
| ''liova'' || ''liovar'' || ''liovaþь'' || ''liovam'' || ''liovaþ'' || ''liovandь'' | |||
|- | |||
! present subjunctive | |||
| ''liova'' || ''liovas'' || ''liova'' || ''liovam'' || ''liovaþ'' || ''liovan'' | |||
|- | |||
! past indicative | |||
| ''liovada'' || ''liovader'' || ''liovade'' || ''liovadem'' || ''liovaded'' || ''liovaden'' | |||
|- | |||
! past subjunctive | |||
| ''liovadi'' || ''liovadir'' || ''liovadi'' || ''liovadim'' || ''liovadid'' || ''liovadin'' | |||
|- | |||
! imperative | |||
| ''-'' || ''liova!'' || ''-'' || ''-'' || ''liovaþ!'' || ''-'' | |||
|- | |||
!colspan="7"| | |||
|- | |||
! present participle | |||
|colspan="6"| ''liovand'' | |||
|- | |||
! past participle | |||
|colspan="6"| ''liovad'' | |||
|} | |||
===Class 3 weak verbs=== | |||
{| class="bluetable lightbluebg" style="text-align:center;" width=500px | |||
|+ '''''sparin'' 'to spare'''' | |||
! tense || ''ik'' || ''þū'' || ''er/sī/et'' || ''wīr'' || ''jūr'' || ''sia'' | |||
|- | |||
! present indicative | |||
| ''havia'' || || ''hȳliþь'' || ''hȳlim'' || ''hȳliþ'' || ''hȳlindь'' | |||
|- | |||
! present subjunctive | |||
| ''hȳlia'' || ''hȳlis'' || ''hȳli'' || ''hȳlim'' || ''hȳliþ'' || ''hȳlin'' | |||
|- | |||
! past indicative | |||
| ''hȳlida'' || ''hȳlider'' || ''hȳlide'' || ''hȳlidem'' || ''hȳlided'' || ''hȳliden'' | |||
|- | |||
! past subjunctive | |||
| ''hȳlidi'' || ''hȳlidir'' || ''hȳlidi'' || ''hȳlidim'' || ''hȳlidid'' || ''hȳlidin'' | |||
|- | |||
! imperative | |||
| ''-'' || ''hȳli!'' || ''-'' || ''-'' || ''hȳliþ!'' || ''-'' | |||
|- | |||
!colspan="7"| | |||
|- | |||
! present participle | |||
|colspan="6"| ''hȳlind'' | |||
|- | |||
! past participle | |||
|colspan="6"| ''hȳlid'' | |||
|} | |||
===Strong verbs=== | |||
{| class="bluetable lightbluebg" style="text-align:center;" width=500px | |||
|+ '''''wrītyn'' 'to write'''' | |||
! tense || ''ik'' || ''þū'' || ''ir/sī/it'' || ''wīr'' || ''jūr'' || ''ija'' | |||
|- | |||
! present indicative | |||
| ''wrīta'' || ''wrītirь'' || ''wrītidь'' || ''wrītym'' || ''wrītid'' || ''wrītyndь'' | |||
|- | |||
! present subjunctive | |||
| ''wrīta'' || ''wrītyr'' || ''wrīty'' || ''wrītym'' || ''wrītyd'' || ''wrītyn'' | |||
|- | |||
! past indicative | |||
| ''wrȳt'' || ''wrȳst'' || ''wrȳt'' || ''writym'' || ''writyd'' || ''writyn'' | |||
|- | |||
! past subjunctive | |||
| ''writi'' || ''writir'' || ''writi'' || ''writim'' || ''writid'' || ''writin'' | |||
|- | |||
! imperative | |||
| ''-'' || ''wrīt!'' || ''-'' || ''-'' || ''wrītyd!'' || ''-'' | |||
|- | |||
!colspan="7"| | |||
|- | |||
! present participle | |||
|colspan="6"| ''wrītynd'' | |||
|- | |||
! past participle | |||
|colspan="6"| ''writyn'' | |||
|} | |||
{| class="bluetable lightbluebg" style="text-align:center;" width=500px | |||
|+ '''''čeusyn'' 'to choose'''' | |||
! tense || ''ik'' || ''þū'' || ''ir/sī/it'' || ''wīr'' || ''jūr'' || ''ija'' | |||
|- | |||
! present indicative | |||
| ''čeusa'' || ''čiusir'' || ''čiusiþь'' || ''čeusym'' || ''čiusid'' || ''čeusyndь'' | |||
|- | |||
! present subjunctive | |||
| ''čeusa'' || ''čeusyr'' || ''čeusy'' || ''čeusym'' || ''čeusyd'' || ''čeusyn'' | |||
|- | |||
! past | |||
| ''kaus'' || ''kaust'' || ''kaus'' || ''kurym'' || ''kuryd'' || ''kuryn'' | |||
|- | |||
! past subjunctive | |||
| ''kuri'' || ''kurir'' || ''kuri'' || ''kurim'' || ''kurid'' || ''kurin'' | |||
|- | |||
! imperative | |||
| ''-'' || ''čiusь!'' || ''-'' || ''-'' || ''čiusid!'' || ''-'' | |||
|- | |||
!colspan="7"| | |||
|- | |||
! present participle | |||
|colspan="6"| ''čeusynd'' | |||
|- | |||
! past participle | |||
|colspan="6"| ''kuryn'' | |||
|} | |||
{| class="bluetable lightbluebg" style="text-align:center;" width=500px | |||
|+ '''''bindyn'' 'to bind'''' | |||
! tense || ''ik'' || ''þū'' || ''ir/sī/it'' || ''wīr'' || ''jūr'' || ''ija'' | |||
|- | |||
! present indicative | |||
| ''binda'' || ''bindirь'' || ''bindiþь'' || ''bindym'' || ''bindid'' || ''bindyndь'' | |||
|- | |||
! present subjunctive | |||
| ''binda'' || ''bindyr'' || ''bindy'' || ''bindym'' || ''bindyd'' || ''bindyn'' | |||
|- | |||
! past | |||
| ''band'' || ''banst'' || ''band'' || ''bundym'' || ''bundyd'' || ''bundyn'' | |||
|- | |||
! past subjunctive | |||
| ''bundi'' || ''bundir'' || ''bundi'' || ''bundim'' || ''bundid'' || ''bundin'' | |||
|- | |||
! imperative | |||
| ''-'' || ''bind!'' || ''-'' || ''-'' || ''bindid!'' || ''-'' | |||
|- | |||
!colspan="7"| | |||
|- | |||
! present participle | |||
|colspan="6"| ''bindynd'' | |||
|- | |||
! past participle | |||
|colspan="6"| ''bundyn'' | |||
|} | |||
[[Category:{{PAGENAME}}]][[Category: | ==Syntax== | ||
Unlike Modern Thedish, Middle Thedish syntax was almost exactly like German: V2 in independent clauses, verb-final in dependent clauses. | |||
[[Category:{{PAGENAME}}]][[Category:Þiúsьk]][[Category:Þiúdic languages]][[Category:Germanic languages]][[Category:Lõis]] | |||